Tatoeages en auteursrecht - Een casus uit de praktijk

 

tattoo-drawing_Pixabay_CC0

Welke kronkels auteursrecht in de praktijk kan maken, blijkt wel uit de volgende ‘casus’ die ik vorige maand met mijn eigen tekening meemaakte. Het is natuurlijk vleiend als iemand een tatoeage van mijn werk op haar lijf wil, maar als jurist vraag ik me dan af: hoe zit dat met Intellectuele Eigendom?

 

Tattoo

Mijn tekening deed het in maart goed op Facebook en Tumblr (ja, ik zit ook op Tumblr – mea culpa). De leukste vraag kreeg ik toch wel van een enthousiaste dame uit Frankrijk. Zij wilde mijn tekening laten tatoeëren. Mijn eerste reactie was “ja, leuk!”. Maar meteen daarna vroeg ik me af hoe het dan eigenlijk met auteursrecht zit. Als je een origineel werk maakt, waarin jouw hand (“persoonlijk stempel van de maker”) te herkennen is, dan zit er op dat werk automatisch auteursrecht. Mijn werk is behoorlijk origineel en herkenbaar - al zeg ik het zelf; daar zit auteursrecht op. Gevolg is dat niemand anders, behalve ik, dit werk openbaar mag maken of mag verveelvoudigen.

Toestemming

Als mevrouw X een tatoeage van mijn tekening laat zetten, dan verveelvoudigt ze het, dus dat mag niet. Toch? Er zijn uitzonderingen. Zo kan ik toestemming geven om mijn werk voor een tatoeage op haar lichaam te gebruiken. Ik geef haar daarmee een licentie. Maar eigenlijk is dat gebakken lucht. Want wat nu, als ze me niks had gevraagd en gewoon haar gang was gegaan? Dan zou ze gebruik kunnen maken van de thuiskopieregeling . Deze regeling staat toe dat iemand een kopie van een werk maakt voor eigen gebruik. Een tatoeage kan gezien worden als eigen gebruik, en bovendien kopieert ze mijn werk slechts één keer. Máár … - de jurist in mij blijft ja-maren – als de tattoo zichtbaar gedragen wordt: misschien kun je juridisch verdedigen dat dat niet meer alleen voor eigen gebruik is …

Vertrouwen

Hoe zit het met de tatoeëerder? Degene die de tatoeage plaatst, heeft in dit geval geen auteursrecht, omdat het niet zijn of haar ontwerp is. Ik kan vanuit mijn plek niet controleren of de tatoeëerder mijn tekening niet stiekem opneemt in zijn eigen ontwerpen en doet of hij van hemzelf is of dat hij toestemming heeft gekregen. Dat is dus een stukje goed vertrouwen dat om de hoek komt kijken. Wat ik heb afgesproken is dat de dame die de tatoeage wil laten zetten de tekening na afloop weer mee terug neemt en zegt dat het niet de bedoeling is dat de tatoeëerder het ontwerp aan derden gaat aanbieden. Als hij dat toch wil, is hij welkom om contact met me op te nemen.

Delen

Ongetwijfeld zal de tatoeage als deze eenmaal gezet is online gedeeld worden door de Franse en haar volgers. (Overigens: hoe het zit met social media en auteursrecht kun je lezen in een ander artikel van mijn hand.) Delen op social media valt wel weer onder verveelvoudiging, waarvoor mijn toestemming vereist is. Die heb ik haar gegeven. Ik heb zelf ook gevraagd om een paar foto’s die ik kan delen op mijn eigen social media. Want ondanks het auteursrecht dat op kunstwerken rust, is het (met toestemming en op de gewenste voorwaarden!) delen van werk toch een van de mooiste dingen die er is.


Verder-lezen-tips:


25 april 2018,
Yvonne Vetjens

Dit artikel verscheen eerder in Kunstenaar Magazine (kunstenaar.nl).

 

Specialist auteursrecht, licentie, thuiskopie nodig? Dohmen advocaten: uw advocaat gespecialiseerd in auteursrecht en meer. Gratis spreekuur 013-5821987 of op ons advocatenkantoor.


 
Dohmen advocaten bv | Sportweg 8 | 5037 AC Tilburg | 013-5821987 | info@dohmenadvocaten.nl | KvK: 18076457 | BTW: NL8141.55.637.B.01